fbpx

Wat is kanker en hoe ontstaat het?

Lichamelijke gezondheid - Leestijd: 5 minuten

Zo’n 110 duizend mensen per jaar in Nederland krijgen te horen dat ze kanker hebben. Bij de ziekte kanker zit er in het lichaam een kwaadaardige tumor. Een tumor is een gezwel in het lichaam die goedaardig of kwaadaardig kan zijn. Bij een kwaadaardige tumor spreken we van kanker. Zo’n tumor is opgebouwd uit kankercellen. Dit zijn cellen die een stuk sneller groeien dan normale cellen. Ook groeien deze kankercellen in het weefsel rondom de tumor en soms verspreiden de cellen zich naar andere gebieden in het lichaam (uitzaaiing).

 

Het ontstaan van kanker wordt veroorzaakt door afwijkingen in genen. Hierbij gaat het vaak om afwijkingen die een factor zijn in de deling en groei van cellen. Meestal krijgt men kanker door puur toeval, maar er kan ook sprake zijn van kanker door risicofactoren. Bij aanwezigheid van deze factoren is de kans groter dat u kanker krijgt.

Een aantal van deze risicofactoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van kanker zijn bijvoorbeeld:

  • Roken
  • Veel en lang zonnen
  • Overgewicht (als gevolg van een eetpatroon dat het lichaam doet uitputten en schade veroorzaakt)

Wanneer zullen groeiprocessen ongeremd gaan verlopen?

Een tumor ontstaat doordat een kankercel zich ongeremd gaat vermenigvuldigen. Dit gebeurt als een zieke cel niet of niet op tijd door het lichaam gestimuleerd wordt tot apoptose (geprogrammeerde celdood) en een kankercel wordt. De kankercel gaat zich dan delen en zal zichzelf op die manier vermenigvuldigen. Wanneer dit vermenigvuldigen ongeremd gebeurt ten koste van omliggende cellen en weefsels, dan kan er een kankergezwel ontstaan in het lichaam.

Het proces van celdeling kan gereguleerd worden wanneer kankercellen nog verbonden zijn met de omliggende cellen door middel van verbindende membraan-eiwitten. De omliggende cellen kunnen dan de celdelingsprocessen van de kankercel reguleren, waardoor ongeremde celdeling tegengehouden kan worden zodra deze ten koste gaat van omliggende cellen weefsel. Celdeling kan niet gereguleerd worden door de omliggende cellen wanneer de membranen van cellen als ook deze verbindende membraan-eiwitten beschadigd zijn geraakt. De kankercel kan dan ongeremd zijn gang gaan, waardoor er een tumor ontstaat.

Wat is de invloed van overgewicht op het groeiproces?

Het is wetenschappelijk bewezen dat mensen met overgewicht een grotere kans hebben op het krijgen van kanker. Zo’n 4% van het aantal nieuwe kankerdiagnoses heeft als oorzaak overgewicht en obesitas. Voor mensen die dood gaan aan kanker geldt dat 4% hiervan veroorzaakt is door overgewicht en obesitas. Naast een verhoogde kans op kanker kunnen overgewicht en obesitas ook andere nadelige gevolgen hebben, zoals een grotere kans op diabetes, hart- en vaatziekten en een beroerte.

De invloed van overgewicht en obesitas op het risico op kanker werkt op verschillende manieren. We weten bijvoorbeeld dat vetcellen bepaalde hormonen afgeven, zoals oestrogeen. Deze hormonen verhogen de kans op het krijgen van een kankersoort als borstkanker zodra de groeiprocessen die deze hormonen stimuleren overmatig plaats gaan vinden. We weten ook dat buikvet (rond de taille) als een orgaan kan gaan werken en zogenaamde weefselhormonen kan gaan produceren. Veel van deze ontstekingsbevorderende weefselhormonen in het lichaam vergroten de kans op kanker. Tevens kunnen de door vetcellen geproduceerde weefselhormonen zorgen voor ontstekingen in het lichaam en een resistentie voor insuline en leptine, wat het risico op kanker vergroot.

Bovengenoemde effecten zijn allen het gevolg van schade aan membranen die bij disbalans tussen katabole en anabole processen (als gevolg van insuline en leptine resistentie) niet tijdig hersteld kunnen worden.

Welke vormen van kanker vertonen een samenhang met overgewicht?

Het is dus wetenschappelijk bewezen dat het hebben van overgewicht leidt tot een grotere kans op het krijgen van tien verschillende soorten kanker. In 2015 heeft het Wereld Kanker Onderzoek Fonds een rapport gepubliceerd dat bevestigt dat overgewicht een rol speelt bij het krijgen van kanker. Overgewicht aanpakken is dus van groot belang om het krijgen van kanker te voorkomen. Uit onderzoek is gebleken dat voor de onderstaande tien soorten kanker overgewicht een belangrijke risicofactor is:

  • alvleesklierkanker
  • baarmoederkanker
  • leverkanker
  • nierkanker
  • prostaatkanker
  • galblaaskanker
  • lokdarmkanker
  • borstkanker
  • darmkanker
  • eierstokkanker

Advies om het ontstaan van ongeremde groeiprocessen te voorkomen

Het ontstaan van ongeremde groeiprocessen kan helaas nooit helemaal voorkomen worden. We kunnen niet geheel voorkomen dat de membranen van cellen en de verbindende membraan-eiwitten in de membranen van cellen beschadigd raken en we kunnen dan ook niet geheel voorkomen dat cellen het contact verliezen met de omliggende cellen. Dit kan wel tot een bepaalde mate beïnvloed worden. Dit kunt u doen door een gezond en evenwichtig voedingspatroon aan te houden.

Probeer elke keer dat u iets eet uw lichaam van zoveel mogelijk essentiële stoffen te voorzien. Deze essentiële stoffen zijn nodig om herstelprocessen in het lichaam uit te voeren die zorgen voor het herstel van beschadigde membraan moleculen, waaronder beschadigde verbindende membraan-eiwitten. Heerst er een tekort aan deze essentiële stoffen in uw lichaam, dan kunnen deze herstelprocessen minder goed uitgevoerd worden en ontstaat er schade aan de membranen van de cellen en de verbindende membraan-eiwitten in de membranen van de cellen.

Essentiële voedingsstoffen zijn:

  • Vocht
  • Alle vitamines
  • Alle mineralen
  • Negen specifieke aminozuren
  • Twee specifieke vetzuren
  • Essentiële suikers
  • Fermenteerbare vezels

Essentiële suikers (aanwezig in oligosachariden) en fermenteerbare vezels zijn ook zeker nodig om membranen te kunnen herstellen, maar deze stoffen zijn niet essentieel. Ze kunnen door het lichaam zelf, waaronder door darmbacteriën, gevormd worden, dus horen zij niet thuis in het rijtje essentiële stoffen (stoffen die het lichaam niet zelf kan vormen).

Probeer er dus voor te zorgen dat deze essentiële stoffen zo regelmatig mogelijk aanwezig zijn in uw voeding en maaltijden. Zijn deze stoffen dat niet, dan kunnen cellen in uw lichaam niet goed herstellen na schade. Hierdoor zullen er meer cellen zich ontwikkelen tot zieke cellen. Deze zieke cellen zullen meer het contact met omliggende cellen verliezen. Daardoor gaan de zieke cellen minder vaak over tot apoptose en blijven zij dus vaker leven. Hierdoor is de kans groter dat er zich een kankercel ontwikkelt. De kankercellen kunnen zich vaker ongeremd delen met het ontstaan van een kankergezwel tot gevolg.

Wilt u meer weten over de invloed van afvallen en voeding op het krijgen van kanker? Vraag een vrijblijvend adviesgesprek bij een van onze professionals ons aan. Wij helpen u daar graag mee verder.

Plan uw afspraak